Si mundet një ndërtesë të ruajë më shumë se gjashtë shekuj të jetës së përditshme? Një shembull i jashtëzakonshëm vjen nga Casa Tome, në Poschiavo të kantonit Graubunden, në Zvicër.
Struktura më e vjetër e kësaj shtëpie daton që nga viti 1357. Gjatë shekujve, ajo pësoi disa ndryshime, me dhoma shtesë që u ndërtuan rreth vitit 1450, ndërsa rreth vitit 1750 iu shtuan edhe një hambar dhe një stallë.
Por, pas kësaj periudhe, ndërtesa mbeti pothuajse e pandryshuar. Casa Tome nuk u pajis kurrë me ngrohje qendrore apo ambiente sanitare moderne. Ndërhyrjet e mëvonshme ishin minimale dhe përfshinin vetëm ujë të ftohtë të rrjedhshëm, një shporet elektrik dhe ndriçim të kufizuar elektrik.
Arkitektura e saj pasqyron mënyrën tradicionale të jetesës në zonën e Valposchiavos. Një hyrje e vetme shërbente për të hyrë në hapësirat e banimit, stallën dhe hambarin, duke i bashkuar në një ndërtesë të vetme jetën familjare dhe aktivitetet bujqësore.
Ajo që e bën edhe më të veçantë këtë shtëpi është fakti se ka qenë e banuar deri në fillim të viteve 1990, duke ruajtur për një kohë jashtëzakonisht të gjatë mënyrën e jetesës së shekujve të kaluar.
Casa Tome u shpall ndërtesë e mbrojtur historike në vitin 1993. Më vonë u ble nga fondacioni i muzeut lokal dhe në vitin 2007 u hap për publikun si pjesë e Museo Poschiavino.

Sot, ajo konsiderohet një nga shtëpitë më të vjetra dhe më mirë të ruajtura të tipit tradicional në rajonin e Alpeve. Përmes saj, vizitorët mund të shohin nga afër se si arkitektura, puna dhe jeta e përditshme kanë qenë të lidhura ngushtë për shekuj me radhë.
Një dëshmi e rrallë historike, që tregon se ndonjëherë mënyra më e mirë për ta ruajtur të kaluarën është të mos e ndryshosh atë./Indeksonline/